Phòng vệ chính đáng là gì? Khi nào được coi là vượt quá phòng vệ?
Rà soát 20/10/20263 văn bản căn cứ4 đoạn trích nguyên văn
Trả lời nhanh
Phòng vệ chính đáng là chống trả một cách cần thiết người đang có hành vi xâm phạm để bảo vệ quyền hoặc lợi ích chính đáng của mình, của người khác hoặc lợi ích của Nhà nước, cơ quan, tổ chức. Phòng vệ chính đáng không phải là tội phạm, theo khoản 1 Điều 22 Bộ luật Hình sự 100/2015/QH13 (Văn bản hợp nhất 135/VBHN-VPQH).
Chi tiết
Vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng là chống trả rõ ràng quá mức cần thiết, không phù hợp với tính chất và mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi xâm hại. Người có hành vi vượt quá giới hạn phải chịu trách nhiệm hình sự theo quy định của Bộ luật Hình sự (khoản 2 Điều 22).
Phạm tội trong trường hợp vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, theo điểm c khoản 1 Điều 51. Một số tội có quy định riêng tại Điều 126 và Điều 136.
Về dân sự, người gây thiệt hại trong trường hợp phòng vệ chính đáng không phải bồi thường. Người gây thiệt hại do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng phải bồi thường cho người bị thiệt hại, theo Điều 594 Bộ luật Dân sự 91/2015/QH13.
Trích nguyên văn điều luật
“1.Phòng vệ chính đáng là hành vi của người vì bảo vệ quyền hoặc lợi ích chính đáng của mình, của người khác hoặc lợi ích của Nhà nước, của cơ quan, tổ chức mà chống trả lại một cách cần thiết người đang có hành vi xâm phạm các lợi ích nói trên. Phòng vệ chính đáng không phải là tội phạm. 2.Vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng là hành vi chống trả rõ ràng quá mức cần thiết, không phù hợp với tính chất và mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi xâm hại. Người có hành vi vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng phải chịu trách nhiệm hình sự theo quy định của Bộ luật này.”
“1.Các tình tiết sau đây là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: ... c)Phạm tội trong trường hợp vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng;”
“1.Người nào giết người trong trường hợp vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng hoặc trong trường hợp vượt quá mức cần thiết khi bắt giữ người phạm tội, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm.”
“Người gây thiệt hại trong trường hợp phòng vệ chính đáng không phải bồi thường cho người bị thiệt hại. Người gây thiệt hại do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng phải bồi thường cho người bị thiệt hại.”